Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Tuyên Quang tham dự phiên thảo luận.

Thảo luận về dự án Luật Đất đai (sửa đổi), đại biểu Lý Thị Lan bày tỏ đồng tình với sự cần thiết sửa đổi Luật nhằm hoàn thiện thể chế, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn quản lý, sử dụng đất đai. Từ thực tiễn các địa phương miền núi, đại biểu đề nghị bổ sung quy định xử lý tình trạng đất ở, đất sản xuất nông nghiệp của người dân chồng lấn với ranh giới rừng đặc dụng, rừng phòng hộ, bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người dân gắn với yêu cầu bảo vệ rừng.

Đại biểu Quốc hội Lý Thị Lan phát biểu.

Theo đại biểu, tại một số địa phương miền núi, người dân sử dụng đất ổn định nhiều năm nhưng do chồng lấn hồ sơ, bản đồ qua các thời kỳ, một phần diện tích nằm trong ranh giới đất giao cho ban quản lý rừng hoặc thuộc quy hoạch lâm nghiệp. Thực trạng này gây khó khăn trong việc công nhận quyền sử dụng đất, cấp Giấy chứng nhận, ảnh hưởng đến đời sống và sinh kế của người dân.

Đại biểu đề nghị phân biệt rõ trường hợp sử dụng đất từ trước khi xác lập ranh giới rừng với hành vi lấn chiếm trái pháp luật; đồng thời bổ sung tại Điều 65 nguyên tắc xem xét công nhận quyền sử dụng đất căn cứ vào nguồn gốc, thời điểm sử dụng, hiện trạng đất và rừng, ranh giới pháp lý và kết quả xử lý chồng lấn của cơ quan có thẩm quyền. Đối với diện tích đủ điều kiện, cần xem xét công nhận quyền sử dụng đất; diện tích thuộc rừng phải bảo vệ tiếp tục được quản lý theo quy định.

Bên cạnh đó, đại biểu đề nghị sử dụng kết quả rà soát, điều chỉnh ranh giới rừng và hồ sơ hiện có để giải quyết thủ tục đất đai, tránh phát sinh thủ tục hành chính riêng; tổ chức rà soát theo khu vực đối với các hộ có cùng vướng mắc, cập nhật thống nhất kết quả vào hồ sơ địa chính, cơ sở dữ liệu đất đai và hồ sơ quản lý rừng. Đồng thời, cần xem xét chính sách hỗ trợ ổn định đời sống, sinh kế cho người dân không đủ điều kiện công nhận quyền sử dụng đất do yêu cầu bảo vệ rừng.

Cùng tham gia thảo luận về dự án Luật Đất đai (sửa đổi), đại biểu Hoàng Ngọc Định đề xuất hoàn thiện ba nhóm vấn đề nhằm bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người sử dụng đất và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai.

Đại biểu Quốc hội Hoàng Ngọc Định phát biểu.

Về quản lý đất được hỗ trợ đối với đồng bào dân tộc thiểu số, đại biểu đề nghị cập nhật nguồn gốc, diện tích đất đã được hỗ trợ và các hạn chế về quyền sử dụng đất vào hồ sơ địa chính, cơ sở dữ liệu đất đai, đồng thời kết nối với dữ liệu các chương trình mục tiêu quốc gia. Đối với trường hợp người sử dụng đất qua đời, cần làm rõ việc xử lý quyền lợi của người thừa kế hợp pháp đang sinh sống, trực tiếp sản xuất trên đất nhưng không còn thuộc diện chính sách, bảo đảm xem xét đầy đủ hoàn cảnh và quyền lợi hợp pháp trước khi thu hồi đất.

Về đất có nguồn gốc nông, lâm trường, đại biểu đề nghị thống nhất quy định tại Điều 82 và khoản 4 Điều 111 của dự thảo Luật về rà soát hiện trạng trước khi cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Theo đó, cần kiểm tra biến động về ranh giới, giao khoán, tranh chấp và nghĩa vụ bàn giao đất; đơn giản hóa thủ tục đối với diện tích không biến động, không tranh chấp và được sử dụng đúng phương án đã phê duyệt. Việc bàn giao đất về địa phương để bố trí cho các đối tượng chính sách cũng cần gắn với xác định rõ quyền hợp pháp của người đang sử dụng đất.

Về phân cấp, ủy quyền trong quản lý đất đai, đại biểu đề nghị quy định điều kiện bảo đảm năng lực thực hiện của cấp xã, gắn với nhân lực chuyên môn, dữ liệu địa chính và hạ tầng kỹ thuật; đồng thời làm rõ trách nhiệm kiểm tra, hỗ trợ của cấp tỉnh. Đối với các dự án thu hồi đất liên xã hoặc liên quan đến nhiều nhóm chủ thể sử dụng đất, cần xác định cơ quan đầu mối chịu trách nhiệm thống nhất về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, tránh chồng chéo và phân tán trách nhiệm.

Đại biểu Hoàng Ngọc Định nhấn mạnh, các nội dung trên cần được quy định rõ trong Luật Đất đai (sửa đổi), góp phần bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người sử dụng đất và tạo thuận lợi cho chính quyền địa phương trong tổ chức thực hiện.

Thảo luận về dự án Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi), đại biểu Vương Thị Hương đề nghị làm rõ chính sách hỗ trợ mặt bằng sản xuất và bảo đảm tính thống nhất trong hỗ trợ doanh nghiệp do người dân tộc thiểu số làm chủ.

Đại biểu Quốc hội Vương Thị Hương phát biểu.

Về mặt bằng sản xuất, đại biểu đề nghị làm rõ việc kế thừa chính sách bố trí quỹ đất hình thành khu chế biến nông, lâm, thủy sản tập trung theo Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2017. Theo đại biểu, Tuyên Quang có lợi thế về rừng trồng, chè, dược liệu và các sản phẩm nông nghiệp đặc trưng; do đó, phát triển cơ sở sơ chế, bảo quản, chế biến gắn với vùng nguyên liệu sẽ góp phần giảm chi phí vận chuyển, nâng cao giá trị sản phẩm. Đại biểu đề nghị nghiên cứu bổ sung nguyên tắc hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận mặt bằng phù hợp với quy hoạch, nhu cầu thực tế và khả năng nguồn lực của địa phương.

Đối với chính sách hỗ trợ doanh nghiệp do người dân tộc thiểu số làm chủ, đại biểu đề nghị Chính phủ rà soát, quy định thống nhất các nhóm đối tượng trong Luật và Nghị định hướng dẫn; đồng thời làm rõ tiêu chí xác định chủ doanh nghiệp, tỷ lệ và thời điểm xác định lao động là người dân tộc thiểu số. Đại biểu cũng lưu ý cần phân biệt tiêu chí về chủ thể doanh nghiệp với địa bàn hoạt động, tránh bỏ sót đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ.

Đại biểu Vương Thị Hương nhấn mạnh, các quy định cần bảo đảm tính kế thừa, thống nhất và phù hợp với thực tiễn, qua đó nâng cao tính khả thi, hiệu quả của chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.