Tham gia Đoàn khảo sát có các đồng chí: Lò Thị Việt Hà, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội; Ma Thị Thúy, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Hội đồng Dân tộc của Quốc hội; cùng các đại biểu Quốc hội tỉnh và đại diện một số cơ quan liên quan.
Đồng chí Lý Thị Lan, Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh uỷ, Phó Trưởng đoàn ĐBQH chuyên trách tỉnh, Trưởng đoàn khảo sát phát biểu tại buổi làm việc với xã Thông Nguyên.
Theo báo cáo của UBND xã Thông Nguyên, xã có 1.254 hộ, 6.278 nhân khẩu, tỷ lệ nghèo đa chiều 19,38%. Thời gian qua, địa phương đã triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia gắn với hỗ trợ sinh kế, phát triển sản xuất, đào tạo nghề, giải quyết việc làm và hỗ trợ nhà ở cho hộ nghèo, cận nghèo. Đến tháng 9/2026, vốn đầu tư công năm 2025 chuyển nguồn sang năm 2026 đã giải ngân và hoàn trả ngân sách cấp trên hơn 4,87/7,7 tỷ đồng, đạt 63,3%; vốn sự nghiệp giải ngân hơn 1,94/2,67 tỷ đồng, đạt 72,8%. Quá trình thực hiện còn gặp khó khăn về thủ tục, hồ sơ các dự án chuyển tiếp, nguồn vật liệu xây dựng, tiến độ phân bổ và giải ngân vốn; một số hạ tầng thiết yếu về giao thông, điện, viễn thông chưa đáp ứng yêu cầu.
Đại biểu Quốc hội Ma Thị Thúy phát biểu.
Đại biểu Quốc hội Hoàng Ngọc Định phát biểu.
Tại buổi khảo sát, các đại biểu tập trung trao đổi, làm rõ những khó khăn, vướng mắc trong triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia; việc thực hiện các công trình, dự án sau sắp xếp đơn vị hành chính; cơ chế khai thác, sử dụng vật liệu xây dựng tại chỗ; chính sách hỗ trợ học sinh bán trú; hoạt động của y tế cơ sở, cũng như những khó khăn về nhân lực, hạ tầng thiết yếu và tổ chức thực hiện nhiệm vụ ở cấp xã.
Lãnh đạo xã Thông Nguyên đề xuất, kiến nghị với Đoàn ĐBQH khoá XVI tỉnh Tuyên Quang.
Đại diện địa phương kiến nghị nghiên cứu cơ chế phù hợp để khai thác, sử dụng nguồn vật liệu xây dựng thông thường tại chỗ phục vụ các công trình quy mô nhỏ; tháo gỡ khó khăn đối với các dự án chuyển tiếp và có hướng dẫn cụ thể về trình tự, thủ tục thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia. Đồng thời, đề nghị quan tâm đầu tư hạ tầng giao thông, điện, viễn thông và các công trình thiết yếu; tăng cường hướng dẫn chuyên môn, đào tạo, bồi dưỡng và hỗ trợ cấp xã trong quá trình tổ chức thực hiện.
Đại biểu Quốc hội Lý Văn Huấn phát biểu.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Việt Hà phát biểu.
Trao đổi tại buổi làm việc, Đoàn khảo sát đề nghị địa phương chủ động rà soát, cập nhật các quy định pháp luật mới, xác định cụ thể những nội dung đã có cơ chế giải quyết và những khó khăn thực sự còn tồn tại để tiếp tục kiến nghị cơ quan có thẩm quyền. Đối với các vấn đề về vật liệu xây dựng, địa phương cần làm rõ nhu cầu, vị trí và các điều kiện liên quan để phối hợp với cơ quan chuyên môn xem xét, hướng dẫn theo quy định.
Phát biểu kết luận buổi làm việc, đồng chí Lý Thị Lan ghi nhận những nỗ lực của cấp ủy, chính quyền xã Thông Nguyên trong điều kiện địa bàn rộng, tỷ lệ hộ nghèo còn cao, đội ngũ cán bộ phải đảm nhiệm khối lượng công việc lớn; đồng thời chia sẻ với những khó khăn, áp lực của chính quyền cơ sở sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Đồng chí đề nghị địa phương rà soát toàn diện tình hình triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia, phân biệt rõ khó khăn khách quan và nguyên nhân chủ quan; xác định cụ thể trách nhiệm của từng cơ quan đối với những dự án chậm tiến độ, chưa hoàn thành thủ tục hoặc còn vướng mắc về nguồn vốn. Những vấn đề thuộc thẩm quyền của các sở, ngành cần được tổng hợp bằng văn bản, thường xuyên theo dõi, đôn đốc và xác định rõ thời gian giải quyết; đồng thời, cấp xã phải chủ động thực hiện những nhiệm vụ thuộc thẩm quyền.
Nhấn mạnh yêu cầu đổi mới phương thức triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia, đồng chí đề nghị địa phương chủ động khảo sát đối tượng, xác định nhu cầu, xây dựng danh mục công trình, dự án ưu tiên và chuẩn bị các điều kiện cần thiết từ sớm, không chờ đến khi được phân bổ kinh phí mới triển khai. Đặc biệt, cần chuyển trọng tâm từ việc chỉ quan tâm đến tiến độ giải ngân sang đánh giá kết quả đầu ra, chất lượng công trình và hiệu quả thực chất của các chính sách đối với đời sống Nhân dân.
Đối với công tác giảm nghèo, đồng chí lưu ý tỷ lệ nghèo đa chiều của xã còn ở mức 19,38%, do đó cần tập trung vào các giải pháp hỗ trợ sinh kế, phát triển sản xuất, đào tạo nghề và tạo việc làm, hướng tới giảm nghèo bền vững. Trong triển khai chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy, cần xác định rõ đối tượng, địa bàn và nội dung tuyên truyền phù hợp, bảo đảm hiệu quả thực chất.
Liên quan đến phát triển hạ tầng và các công trình, dự án, đồng chí đề nghị địa phương tiếp tục rà soát quy hoạch, xác định nhu cầu đầu tư giao thông, điện và các công trình kết nối; chủ động cập nhật các quy định mới về khai thác, sử dụng vật liệu xây dựng để xác định những vướng mắc thực sự còn tồn tại. Đồng thời, quan tâm công tác thu gom, xử lý rác thải, bảo vệ môi trường và các điều kiện phát triển kinh tế - xã hội phù hợp với đặc thù địa phương.
Dịp này, Agribank Chi nhánh Tuyên Quang và Đoàn ĐBQH khoá XVI tỉnh Tuyên Quang trao 50 triệu đồng hỗ trợ an sinh xã hội trên địa bàn xã Thông Nguyên.
Đối với lĩnh vực giáo dục và y tế, đồng chí ghi nhận các kiến nghị của địa phương, đặc biệt là những khó khăn về nhân lực, cơ sở vật chất, trang thiết bị, cung ứng thuốc và thanh toán bảo hiểm y tế tại trạm y tế xã. Việc thực hiện phân cấp, phân quyền cần gắn với trách nhiệm hướng dẫn, hỗ trợ chuyên môn của các sở, ngành, bảo đảm chính quyền cấp xã có đủ điều kiện thực hiện nhiệm vụ được giao.
Đồng chí đề nghị xã tiếp tục rà soát, tổng hợp các khó khăn, vướng mắc và kiến nghị cụ thể, nhất là những bất cập về cơ chế, chính sách, xác định rõ quy định hoặc điều khoản cần sửa đổi, bổ sung. Trên cơ sở kết quả khảo sát, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh sẽ tổng hợp, phối hợp với các cơ quan có thẩm quyền của tỉnh để trao đổi, tháo gỡ những vấn đề thuộc trách nhiệm của địa phương; đồng thời nghiên cứu, phản ánh các kiến nghị thuộc thẩm quyền Trung ương, phục vụ hoạt động tham gia xây dựng pháp luật, thảo luận các vấn đề kinh tế - xã hội tại Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI.
