Nghị quyết được ban hành nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; đồng thời tạo cơ sở pháp lý đồng bộ để xây dựng, củng cố lực lượng dân phòng ở cơ sở, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. Theo đó, mỗi thôn, tổ dân phố sẽ thành lập 1 Đội dân phòng, bảo đảm lực lượng thường trực, sẵn sàng xử lý các tình huống cháy, nổ ngay từ ban đầu; góp phần đảm bảo an ninh, trật tự, tạo môi trường xã hội ổn định, lành mạnh, an toàn, phục vụ hiệu quả nhiệm vụ phát triển kinh tế, xã hội.
Thành viên các Đội dân phòng và người dân tham gia chương trình tuyên truyền, trải nghiệm, thực hành chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ do Công an tỉnh tổ chức.
Về số lượng thành viên, Nghị quyết quy định linh hoạt theo quy mô dân số từng địa bàn, Cụ thể: Mỗi thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang thành lập 01 Đội dân phòng. Mỗi Đội dân phòng có 05 thành viên, gồm: Đội trưởng, 01 Đội phó và 03 Đội viên. Căn cứ quy mô số hộ gia đình ở từng thôn, tổ dân phố, số lượng thành viên Đội dân phòng được bố trí tăng thêm như sau:
Đối với thôn có từ 300 đến dưới 500 hộ gia đình, tổ dân phố có từ 600 đến dưới 800 hộ gia đình thì số lượng thành viên Đội dân phòng là 07 người, gồm: Đội trưởng, 01 Đội phó và 05 Đội viên.
Đối với thôn có từ 500 đến dưới 700 hộ gia đình, tổ dân phố có từ 800 đến dưới 1.000 hộ gia đình thì số lượng thành viên Đội dân phòng là 09 người, gồm: Đội trưởng, 01 Đội phó và 07 Đội viên.
Đối với thôn có từ 700 hộ gia đình trở lên, tổ dân phố từ 1.000 hộ gia đình trở lên thì số lượng thành viên Đội dân phòng là 11 người, gồm: Đội trưởng, 02 Đội phó và 08 Đội viên.
Phần diễn tập tình huống lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở hỗ trợ giải quyết các vụ việc về phòng cháy, chữa cháy.
Những năm gần đây, cùng với quá trình phát triển kinh tế - xã hội, tốc độ đô thị hóa, mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh tại một số khu vực, tình hình cháy, nổ, tai nạn, sự cố trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang tiếp tục tiềm ẩn nhiều nguy cơ, diễn biến phức tạp. Đặc điểm của tỉnh Tuyên Quang sau sắp xếp, sáp nhập là tỉnh có địa bàn rộng, nhiều khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa, giao thông còn khó khăn, khoảng cách giữa các khu dân cư lớn do vậy thời gian tiếp cận, triển khai lực lượng, phương tiện chữa cháy chuyên nghiệp trong một số trường hợp còn bị ảnh hưởng. Tình trạng người dân sử dụng điện, nguồn lửa, nguồn nhiệt thiếu an toàn, tích trữ hàng hóa, vật liệu dễ cháy trong khu dân cư vẫn còn xảy ra. Ngoài ra, tác động của biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan, nắng nóng kéo dài, hanh khô theo mùa làm gia tăng nguy cơ cháy rừng, cháy nhà ở và các công trình dân sinh. Trong khi đó, lực lượng Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ chuyên nghiệp không thể bố trí thường trực tại tất cả các địa bàn, nhất là các khu vực xa trung tâm; do đó, hiệu quả xử lý ban đầu đối với các vụ cháy, nổ, tai nạn, sự cố phụ thuộc rất lớn vào lực lượng tại chỗ, đặc biệt là lực lượng dân phòng. Vì vậy, việc duy trì, củng cố và nâng cao hiệu quả hoạt động của lực lượng dân phòng có vai trò hết sức quan trọng trong công tác phòng ngừa, phát hiện, xử lý kịp thời các tình huống phát sinh ngay từ ban đầu, góp phần hạn chế thiệt hại về người và tài sản. Theo quy định của Luật Phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ, Đội dân phòng là lực lượng quần chúng được tổ chức ở thôn, tổ dân phố, có vai trò nòng cốt trong công tác phòng cháy chữa cháy tại cơ sở, trực tiếp tham gia xử lý các tình huống cháy, nổ, sự cố, tai nạn ngay từ khi mới phát sinh. Tuy nhiên, thực tiễn hiện nay việc thành lập và tổ chức Đội dân phòng tại một số xã, phường trong tỉnh còn thiếu sự thống nhất về tiêu chí, quy mô, số lượng thành viên; hoạt động còn mang tính hình thức, chưa gắn với đặc điểm dân cư, mức độ nguy cơ cháy, nổ của từng địa bàn. Một số khu dân cư có số hộ gia đình lớn nhưng số lượng thành viên Đội dân phòng mỏng, chưa bảo đảm yêu cầu sẵn sàng xử lý tình huống theo phương châm “bốn tại chỗ”. Trong bối cảnh hệ thống pháp luật mới được ban hành, yêu cầu sắp xếp, kiện toàn lực lượng dân phòng theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả đặt ra yêu cầu cần có quy định cụ thể, thống nhất trên phạm vi toàn tỉnh về tiêu chí thành lập và tiêu chí xác định số lượng thành viên Đội dân phòng.
Các lực lượng Công an, ANTT cơ sở, Dân phòng phối hợp giúp đỡ mở thông tuyến đường bị sạt lở do mưa lũ tại xã Sà Phìn.
Việc ban hành Nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh nhằm tạo cơ sở pháp lý để các xã, phường tổ chức thực hiện đồng bộ, bảo đảm công khai, minh bạch và phù hợp với điều kiện thực tiễn của từng khu vực (đô thị, nông thôn). Đồng thời, đây cũng là căn cứ quan trọng để bố trí kinh phí, trang bị phương tiện, tổ chức huấn luyện, bồi dưỡng nghiệp vụ, chế độ, chính sách đối với lực lượng dân phòng theo đúng quy định của pháp luật. Việc xây dựng và ban hành Nghị quyết không chỉ tạo cơ sở pháp lý thống nhất cho việc tổ chức, kiện toàn lực lượng dân phòng trên địa bàn tỉnh mà còn góp phần nâng cao vai trò, trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền địa phương trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ tại cơ sở. Nghị quyết sẽ phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn dân trong công tác phòng ngừa, phát hiện, xử lý kịp thời các nguy cơ cháy, nổ, sự cố, tai nạn ngay từ cơ sở theo phương châm “phòng ngừa là chính”, “bốn tại chỗ".
Nghị quyết giao Uỷ ban nhân dân tỉnh tổ chức triển khai thực hiện; Thường trực Hội đồng nhân dân tỉnh, các Ban của Hội đồng nhân dân tỉnh, các Tổ đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh và đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh giám sát việc thực hiện bảo đảm nghị quyết được thực thi hiệu quả, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và phục vụ phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh./.
