Đề nghị tỉnh xem xét, giải quyết dứt điểm việc giao đất, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với các hộ dân đang sinh sống, sử dụng đất của các nông, lâm trường trước đây (Trang trại bò sữa Tiền Phong, khu đất nông trường của Công ty cổ phần mía đường Sơn Dương); cấp Giấy chứng nhận cho các hộ gia đình công tác tại lâm trường, Đội 731 

Tình trạng: Cần lộ trình giải quyết

1. Theo kết quả rà soát của UBND xã Sơn Dương tại Văn bản số 1116/UBND-KT ngày 24/5/2026, hiện có hộ ông Phan Ngọc Khương, hộ ông Hà Ngọc Biên và hộ ông Hà Ngọc Thêu (con ông Biên), hộ bà Lê Thị Thêu đang sinh sống trên diện tích đất có nguồn gốc của Công ty chè Tân Trào và Công ty cổ phần bò sữa Tiền Phong (thường gọi là Trại bò Tiền Phong). Cụ thể:

- Hộ gia đình ông Phan Ngọc Khương sử dụng đất nhận giao khoán của Công ty cổ phần chè Tân Trào và làm nhà tạm (nhà gỗ) năm 1994, đến 2017 làm lại nhà xây kiên cố. Trong đó, một phần diện tích khoảng 996 m2 UBND tỉnh đã thu hồi và giao đất cho Công ty cổ phần bò sữa Tiền Phong để xây dựng Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong (diện tích này năm 2008 Công ty TNHH Sữa cho Tương Lai đã mua lại thông qua đấu giá, UBND tỉnh đã thu hồi, giao đất tại Quyết định số 65/QĐ-UBND ngày 22/01/2014, Sở Tài nguyên và Môi trường đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất năm 2016), phần đất còn lại khoảng 1.325 m2 gia đình đang sử dụng (tương ứng với vị trí thửa đất số 37, loại đất ONT bản đồ thu hồi, giao đất xây dựng Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong kèm theo Quyết định số 244/QĐ-UB ngày 05/8/2005 của UBND tỉnh).

- Hộ gia đình ông Hà Ngọc Biên và hộ ông Hà Ngọc Thêu (con ông Biên), qua làm việc ông Biên cho biết gia đình ông sử dụng làm nhà ở từ trước năm 2005, đến khoảng năm 2022 ông mới tự chia tách đất cho con là Hà Ngọc Thêu ra làm nhà ở riêng trên cùng mảnh đất mà ông Biên đang có ý kiến. Trong đó, một phần diện tích khoảng 88 m2 đã thu hồi và giao đất cho Công ty cổ phần bò sữa Tiền Phong để xây dựng Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong (diện tích này năm 2008 Công ty TNHH Sữa cho Tương Lai đã mua lại thông qua đấu giá, UBND tỉnh đã thu hồi, giao đất tại Quyết định số 65/QĐ-UBND ngày 22/01/2014, Sở Tài nguyên và Môi trường đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất năm 2016), phần đất còn lại khoảng hơn 3000 m2 gia đình đang sử dụng (tương ứng với vị trí thửa đất số 36, loại đất ONT bản đồ thu hồi, giao đất xây dựng Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong kèm theo Quyết định số 244/QĐ-UB ngày 05/8/2005 của UBND tỉnh).

- Đối với hộ bà Lê Thị Thêu, sử dụng đất làm nhà ở từ trước năm 2005 (trước khi xây dựng Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong), tương ứng với vị trí thửa đất số 129 và thửa số 130 bản đồ thu hồi, giao đất xây dựng Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong kèm theo Quyết định số 244/QĐ-UB ngày 05/8/2005 của UBND tỉnh.

Qua rà soát quá trình quản lý, sử dụng đất có một số khó khăn, vướng mắc như sau:

- Tổng diện tích đất Trại chăn nuôi bò sữa Tiền phong được UBND tỉnh Tuyên Quang thu hồi, giao đất tại 02 quyết định:

+ Quyết định số 243/QĐ-UBND ngày 05/8/2005 của UBND tỉnh thu hồi diện tích 35 ha của Công ty chè Tân Trào và giao cho Công ty cổ phần bò sữa Tiền Phong. Năm 2012, đã thu hồi 4,54 ha để xây dựng nghĩa trang nhân dân huyện Sơn Dương theo quy hoạch chi tiết xây dựng được UBND tỉnh phê duyệt tại Quyết định số 284/QĐ-UBND ngày 11/9/2012. Năm 2014, UBND tỉnh tiếp tục thu hồi và cho Công ty TNHH Sữa cho Tương lai (đơn vị trúng đấu giá) thuê đất để trồng cỏ với diện tích 20,2 ha tại Quyết định số 65/QĐ-UBND ngày 22/01/2014. Như vậy, diện tích của Công ty cổ phần bò sữa Tiền Phong còn lại là 10,26 ha.

+ Quyết định số 244/QĐ-UB ngày 05/8/2005 của UBND tỉnh thu hồi diện tích là 31,3 ha của Công ty chè Tân Trào và giao cho Công ty cổ phần bò sữa Tiền Phong (phần đất ở của 03 hộ gia đình có ý kiến kiến nghị liên quan đến quyết định này), trong đó: Diện tích xây dựng trại bò là 13,25 ha; Diện tích xây dựng đường giao thông nội bộ là: 2,07 ha; Diện tích đất trồng cỏ là 16 ha. Hình thức giao đất có thu tiền sử dụng đất. Thời hạn giao đất 50 năm (đến năm 2055). Đến ngày 01/7/2008 Công ty Vnfuture Milk Co., (nay là Công ty TNHH Sữa cho Tương Lai) mua lại một phần trang trại bò sữa Tiền phong gồm: đàn bò sữa HF, chuồng trại, vật kiến trúc, nhà máy… thông qua đấu giá tài sản theo Hợp đồng mua bán số 01-HĐKT ngày 01/7/2008 giữa Sở Tài chính Tuyên Quang và Công ty Vnfuture Milk Co.; ngày 20/5/2016, Công ty TNHH sữa cho Tương lai đã được Sở Tài nguyên và Môi trường cấp GCNQSD đất với tổng diện tích 10,94 ha phần chuồng trại. Như vậy, phần diện tích còn lại 20,36 ha (31,3 ha - 10,94 ha) vẫn thuộc Quyết định số 244/QĐ-UB ngày 05/8/2005 của UBND tỉnh giao cho Công ty cổ phần bò sữa Tiền Phong để xây dựng Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong, chưa thu hồi để nhà nước quản lý (trong đó có diện tích đất nhà ở của 03 hộ gia đình nêu trên). Hiện nay Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong không còn hoạt động.

- Diện tích hộ ông Hà Ngọc Biên và hộ bà Lê Thị Thêu đang quản lý, sử dụng nằm trong danh sách các trường hợp được bồi thường, hỗ trợ theo Quyết định số 2418/QĐ-CT ngày 04/12/2009 của UBND tỉnh về việc phê duyệt dự toán bồi thường, hỗ trợ và tái định cư giải phóng mặt bằng xây dựng Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong, huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang. Tuy nhiên, tại thời điểm đó do các hộ không đồng ý với phương án bồi thường, hỗ trợ nên không bàn giao đất để thực hiện dự án; chính quyền địa phương chưa giải quyết dứt điểm vướng mắc công tác giải phóng mặt bằng, dẫn đến việc các hộ vẫn tiếp tục sử dụng đất đến nay.

- Tại thời điểm năm 2005 Công ty cổ phần bò sữa Tiền Phong là doanh nghiệp nhà nước do UBND tỉnh quản lý, khi dự án Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong ngừng hoạt động, năm 2008 đã bán đấu giá một phần trang trại, nhưng phần diện tích còn lại chính quyền địa phương và các cơ quan chuyên môn qua các thời kỳ chưa có biện pháp xử lý dứt điểm những tồn tại liên quan đến dự án, chưa thu hồi đất để nhà nước quản lý dẫn đến lúng túng trong việc thực hiện thủ tục thu hồi đất.

* Tiếp thu ý kiến của cử tri, UBND tỉnh giao:

UBND xã Sơn Dương phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường, các cơ quan, đơn vị có liên quan rà soát tổng thể khu đất của Công ty chè Tân Trào, Công ty cổ phần bò sữa Tiền Phong, Trại chăn nuôi bò sữa Tiền Phong liên quan đến nội dung vướng mắc, kiến nghị của các hộ; xác định rõ nguyên nhân, có giải pháp cụ thể giải quyết dứt điểm ý kiến, kiến nghị của nhân dân. Chủ động giải quyết các nội dung vướng mắc thuộc thẩm quyền theo đúng quy định. Tham mưu, đề xuất Ủy ban nhân dân tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh xem xét, giải quyết các nội dung vượt thẩm quyền theo quy định.

2. Theo kết quả rà soát của UBND xã Phú Lương: Ngày 05/5/2026, UBND xã Phú Lương đã chủ trì, phối hợp cùng đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tài chính, Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai khu vực 1 và các cơ, quan đoàn thể xã Phú Lương tiến hành làm việc với Công ty cổ phần mía đường Sơn Dương và Công ty TNHH lâm nghiệp Sơn Dương về giải pháp giải quyết kiến nghị cử tri liên quan đến những khó khăn, vướng mắc trong việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các hộ gia đình đang sử dụng trên diện tích đất do Công ty cổ phần mía đường Sơn Dương và Công ty TNHH lâm nghiệp Sơn Dương đang quản lý.

- Theo kết quả rà soát của UBND xã Phú Lương, trên địa bàn xã còn tồn tại nhiều diện tích đất có nguồn gốc do Công ty cổ phần mía đường Sơn Dương trước đây giao khoán cho các hộ gia đình, cá nhân quản lý, sử dụng vào mục đích sản xuất nông nghiệp và xây dựng nhà ở trong thời gian dài (hiện nay xã tổng hợp được 281 hồ sơ thửa đất có nguồn gốc thuộc quỹ đất do Công ty mía đường Sơn Dương quản lý, chủ yếu trên địa bàn các thôn Cây Thông, Trấn Kiêng, Hưng Tiến, Cầu Trâm, Gia Cát, An Thịnh, Đồng Khuân, Gia Lập). Các hộ dân đã sử dụng đất ổn định, liên tục không có tranh chấp, tuy nhiên đến nay vẫn chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do còn nhiều vướng mắc về nguồn gốc pháp lý, hồ sơ địa chính và kinh phí đo đạc, chỉnh lý bản đồ.

- Tại buổi làm việc ngày 05/5/2026, đại diện Công ty cổ phần mía đường Sơn Dương khẳng định việc trước đây có giao diện tích đất của Công ty cho các hộ gia đình, cá nhân (nguyên là cán bộ, công nhân của Công ty), Công ty nhất trí tự nguyện trả lại diện tích đất này bàn giao cho địa phương quản lý để thực hiện thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các hộ gia đình, cá nhân theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên hiện nay, Công ty đang gặp khó khăn về tài chính nên khó khăn rong việc bố trí kinh phí để thuê đơn vị tư vấn thực hiện đo đạc, rà soát lập phương án sử dụng đất làm căn cứ trả lại diện tích đất đã giao cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng để thực hiện thủ tục thu hồi, giao đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân nếu đủ điều kiện theo quy định. Công ty sẽ tiến hành họp Hội đồng quản trị, đề xuất bố trí kinh phí thực hiện thực hiện rà soát, đo đạc lập phương án đối với diện tích đất Công ty không còn nhu cầu sử dụng (trong đó có diện tích đất đã giao cho hộ gia đình cá, nhân sử dụng) để thực hiện thu hồi đất bàn giao về cho địa phương quản lý làm căn cứ lập phương án giao đất, cấp giấy chứng nhận theo quy định của pháp luật.

- Tiếp thu kiến nghị của cử tri, UBND tỉnh giao:

UBND xã Phú Lương tiếp tục phối hợp với với Sở Nông nghiệp và Môi trường và các cơ quan, đơn vị đôn đốc, hướng dẫn Công ty cổ phần mía đường Sơn Dương rà soát quỹ đất đang được thuê, quản lý; thực hiện đo đạc, lập phương án sử dụng đất, xác định diện tích trả cho địa phương quản lý để cơ quan có thẩm quyền thu hồi đất và thực hiện các trình tự, thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người dân theo quy định của pháp luật (Sở Nông nghiệp và Môi trường đã có Văn bản số 221/SNNMT-QLĐĐ ngày 15/01/2026). Trên cơ sở diện tích đất bàn giao cho địa phương, UBND xã Phú Lương thực hiện việc cấp GCNQSD đất cho các trường hợp đủ điều kiện theo quy định của pháp luật.

3. Đối với kiến nghị cấp Giấy chứng nhận cho các hộ gia đình công tác tại lâm trường, Đội 731: UBND xã Tân Mỹ đã rà soát, kết quả như sau:

Trên địa bàn xã, có 02 trường hợp:

- Bà Hoàng Thị Lệ đang sử dụng lô số 06, diện tích 754m2, theo sơ đồ cho mượn đất tại khu tập thể đội 731, Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Chiêm Hoá, ngày 18/5/2012.

- Bà Ma Thị Chính đang sử dụng lô số 07, diện tích 260m2, theo sơ đồ cho mượn đất tại khu tập thể đội 731, Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Chiêm Hoá, ngày 18/5/2012.

Vị trí thửa đất của bà Hoàng Thị Lệ và bà Ma Thị Chính đang ở thuộc đất của Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Chiêm Hoá.

Ngày 10/10/2025, UBND xã giao Phòng Kinh tế phối hợp với thôn Phổ Vền và các hộ gia đình tiến hành kiểm tra xác minh thực địa, trong đó: Bà Hoàng Thị Lệ đã cung cấp văn bản số 276/TB-C.ty ngày 05/7/2013 của Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Chiêm Hoá về việc giải quyết đơn đề nghị của công dân, trả lời bà Hoàng Thị Lệ và bà Ma Thị Chính nội dung như sau:

“1. Nội dung đơn đề nghị của hai bà là không có căn cứ. Hiện nay, hai bà đã có nhà riêng ở, có đất vườn canh tác ổn định từ lâu trên diện tích đất của Công ty tại khu vực Văn phòng đội 731 quản lý. Ngày 01/6/2012, Công ty ban hành các quyết định giải quyết cho hai bà được mượn đất ở, đất vườn lâu dài đồng thời Công ty sẽ chuyển trả diện tích đó cho địa phương quản lý làm căn cứ để làm thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hai bà sau này. Trong đó: Diện tích bà Lệ được mượn: 741m²; Diện tích bà Chính được mượn: 341m²; 2. Không giải quyết cho hai bà mua thanh lý hai gian nhà tập thể mà hai bà đã ở trước đây, vì ngày 05/6/2012 Công ty đã bán thanh lý khu nhà tập thể tại khu vực đội 731 cho 03 cán bộ, CNV của đội đang công tác và ở tại khu nhà tập thể nêu trên trong đó có 2 gian nhà của các bà; 3. Đề nghị hai bà chấm dứt việc đề nghị Công ty giải quyết nội dung được mua thanh lý nhà và việc gửi đơn thư khiếu nại đến các cấp”.

- Tiếp thu kiến nghị của cử tri, UBND tỉnh giao:

Ủy ban nhân dân xã Tân Mỹ chủ trì, phối hợp với của Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Chiêm Hoá, các cơ quan, đơn vị liên quan rà soát cụ thể nội dung kiến nghị của nhân dân, trong đó xác định rõ diện tích đất liên quan đến nội dung kiến nghị có nằm trong diện tích đất thuê của Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Chiêm Hoá. Trường hợp nằm trong diện tích thuê đất, yêu cầu Công ty quản lý, sử dụng đất theo đúng quy định của pháp luật đất đai (không cho thuê, cho mượn trái quy định). Trường hợp diện tích đã được bàn giao cho địa phương thì chủ động xây dựng phương án giao đất theo quy định, giải quyết dứt điểm kiến nghị của cử tri.